“ಯಾವುದೇ ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕಾಗಿ ನಮ್ಮ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ರಾಜಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಸಮಂಜಸವೇ?”
ಎಲ್ಲಾ ಉದ್ಯಮಗಳು ಹಾಗೂ ಸಮಾಜದ ಎಲ್ಲ ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿನ ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡವು ವ್ಯಾಪಕ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ. ಉನ್ನತ ಕೌಶಲ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ವೃತ್ತಿಪರರಿಂದ ಹಿಡಿದು ಅಸಂಘಟಿತ ಕಾರ್ಮಿಕರವರೆಗೆ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಒತ್ತಡವನ್ನೂ ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅನೇಕರು ಆರೋಗ್ಯಕರವಲ್ಲದ ಕೆಲಸದ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಅನಿವಾರ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಮೌನ ಸಂಕಷ್ಟ ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದು, ಅನೇಕರು ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಈ ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡವನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ದೈಹಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಹಾನುಭೂತಿ ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಅನೇಕ ಬಾರಿಅನುಮಾನ, ಟೀಕೆ, ತೀರ್ಪು ಅಥವಾ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗುತ್ತವೆ. ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ಈ ಕಳಂಕ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳಗಳ ಸಂಸ್ಕೃಯಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿದೆ.
ಅಧಿಕಾರದ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವ ಕೆಲವರು `ಲಿಂಗಭೇದವಿಲ್ಲದೆ’ ಅಹಂಕಾರ, ತಿರಸ್ಕಾರದ ಧೋರಣೆ, ಮೇಲುಗೈ ಮನೋಭಾವ, ವರ್ಗಭೇದದ ಮನಸ್ಥಿತಿ ಅಥವಾ ಆತ್ಮಮೋಹಿ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಕಾರಣದಿಂದ ತಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ದುರುಪಯೋಗಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಂದರ್ಭಗಳಿವೆ. ಇದರಿಂದ ವಿಷಕಾರಿ ಕೆಲಸದ ವಾತಾವರಣ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹದಗೆಡುತ್ತದೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಇತರ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ಮೇಲೆ ಅನಗತ್ಯ ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ಮನೋವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಭಾರ ಬೀಳುತ್ತದೆ.ಕನ್ನಡ ಅನುವಾದ:ಅನೇಕ ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ರಾಷ್ಟçಗಳಲ್ಲಿ, ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ದೀರ್ಘ ಕೆಲಸದ ಅವಧಿ, ಅಪರ್ಯಾಪ್ತ ವೇತನ, ಸಂಬಳದೊAದಿಗೆ ರಜೆಗಳ ಕೊರತೆ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆ ಅಥವಾ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಬAಧಿತ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತ ಪ್ರವೇಶದಂತಹ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇಂತಹ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಒತ್ತಡ, ಆತಂಕ, ಖಿನ್ನತೆ ಹಾಗೂ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಆಘಾತಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಆರ್ಥಿಕ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಅನೇಕರು ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಅನಿವಾರ್ಯವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ.ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್, ನಾರ್ವೆ ಮತ್ತು ನೆದರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್ ದೇಶಗಳು ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಕಡಿಮೆ ಕೆಲಸದ ಅವಧಿ, ಉದಾರ ಸಂಬಳದೊAದಿಗೆ ರಜೆಗಳು, ಬಲವಾದ ಕಾರ್ಮಿಕರ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾನೂನುಗಳು ಹಾಗೂ ಉತ್ತಮ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಭತ್ಯೆಗಳು ಅಲ್ಲಿನ ಜನರ ಸಂತೋಷ ಮತ್ತು ಜೀವನ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿವೆ. ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವುದು ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಇಡೀ ಸಮಾಜಕ್ಕೂ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ದೇಶಗಳು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿವೆ.ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಭಾರತ ಮತ್ತು ಭೂತಾನ್ ದೇಶಗಳು ಇನ್ನೂ ದೀರ್ಘ ಕೆಲಸದ ಅವಧಿ ಹಾಗೂ ಒತ್ತಡದ ಕೆಲಸದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡುತ್ತಿವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಕ್ರಮಗಳು ಸೀಮಿತವಾಗಿವೆ. ಸಾಂಸ್ಕöÈತಿಕ ಹಾಗೂ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾದರೂ, ಈ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ವ್ಯವಸ್ಥಾತ್ಮಕ ಸುಧಾರಣೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಮಾನವೀಯ ಹಾಗೂ ಸಹಾನುಭೂತಿಯುಳ್ಳ ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳದ ನೀತಿಗಳ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತವೆ.ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಆರೋಗ್ಯಕರ ಕೆಲಸದ ವಾತಾವರಣದತ್ತ ಸಾಗುವ ಪಯಣ ನಮ್ಮಿಂದಲೇ ಆರಂಭವಾಗಬೇಕು. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯೂ-ತಮ್ಮ ಹುದ್ದೆ ಏನೇ ಆಗಿರಲಿ-ಸಹಾನುಭೂತಿ, ದಯೆ ಮತ್ತು ಪರಸ್ಪರ ಗೌರವದ ಮೂಲಕ ಬದಲಾವಣೆ ತರಬಲ್ಲರು. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಯ ಹಿಂದೆಯೂ ತನ್ನದೇ ಆದ ಸವಾಲು. ವ್ಯವಸ್ಥಾತ್ಮಕ ಬದಲಾವಣೆ ಅತ್ಯಂತ ಅಗತ್ಯವಾದರೂ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯೂ ತನ್ನ ಪರವಾಗಿ ಧ್ವನಿಯೆತ್ತಬೇಕು-ಗೌರವಯುತ, ಸುರಕ್ಷಿತ ಹಾಗೂ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಕೆಲಸದ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಅವರ ಹಕ್ಕು. ನ್ಯಾಯ ದೊರೆಯುವುದು ತಡವಾದರೂ, ಜೀವನವು ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ತರುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ನಮಗೆ ಧೈರ್ಯ ನೀಡುತ್ತದೆ.ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯವು ಯಾವುದೇ ವಿಶೇಷ ಸೌಲಭ್ಯವಲ್ಲ; ಅದು ಮೂಲಭೂತ ಮಾನವ ಹಕ್ಕು. ಯಾವುದೇ ಉದ್ಯೋಗ-ಅದು ಎಷ್ಟೇ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತವಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದಾಯ ತರುವುದಾಗಿರಲಿ. ಆ ಹಕ್ಕನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುವ ಬೆಲೆಗೆ ಎಂದಿಗೂ ಇರಬಾರದು.
ಲೇಖನ:
-ಡಾ. ಮಾರಿಯಾ ಎ. (ಸಹ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು) ಮತ್ತು ಡಾ. ಸಾರಿಕಾ ಎಸ್. (ಸಹಾಯಕ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು), ಸಮಾಜಶಾಸ್ತç ವಿಭಾಗ, ಸೇಂಟ್ ಜೋಸೆಫ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಬೆಂಗಳೂರು.
